08:44 EST Thứ ba, 21/02/2017
Chào mừng bạn đến với Trang tin điện tử Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật tỉnh Hà Tĩnh

 Liên kết website

 Liên Kết

Trang chủ » Cập nhật thông tin » Khoa học với nhà nông

Nâng cao nhận thức, giúp người dân thích ứng với biến đổi khí hậu

Thứ hai - 19/05/2014 01:35
Bắt đầu từ năm 2010, được sự tài trợ của Quỹ môi trường toàn cầu (GEF-SGP), Liên hiệp các Hội KH&KT Hà Tĩnh đã triển khai dự án “Xây dựng mô hình cộng đồng ứng dụng giải pháp kỹ thuật để giảm thiểu rủi ro và tăng khả năng thích ứng với hạn hán và xâm nhập mặn tại xã Kỳ Nam, huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh” với mục tiêu góp phần giảm thiểu tổn thương, tăng cường khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu tại địa phương. Sau hơn 3 năm thực hiện dự án, hàng trăm hộ dân nơi đây đã được nâng cao nhận thức, tham gia xây dựng các mô hình thử nghiệm và tiếp cận, cập nhật thông tin từ hoạt động truyền thông.
Mô hình lạc chụi hạn cho năng suất cao

Mô hình lạc chụi hạn cho năng suất cao

Xã Kỳ Nam được biết đến là địa phương điển hình cho ảnh hưởng của biến đổi khí hậu của Hà Tĩnh, những năm gần đây hiện tượng nhiễm mặn và nước biển dâng xuất hiện với tần suất lớn và nghiêm trọng. Ở Kỳ Nam quanh năm chỉ có hai mùa, mùa mưa có khi lên đến 400mm, mùa khô nhiệt độ trung bình từ 38 – 400C, có khi lên đến 420 C, nhiều năm từ 5 tháng liền không có mưa. Bên cạnh đó, với địa hình phía trước là biển, phía sau là dãy Hoành Sơn án ngữ ra sát biển, Kỳ Nam như một vùng lòng chảo đã tạo nên một vùng tiểu khí hậu đặc trưng và được ví von là “chảo lửa, túi mưa”. Nắng lắm, mưa nhiều, diện tích sản xuất nông nghiệp ít (toàn xã chỉ có 5ha), đất đai khô cằn, nghèo dinh dưỡng do độ dốc lớn bị xói rửa đã ảnh hưởng không nhỏ đến cuộc sống của người dân nơi đây.

Từ thực tế này, để giúp người dân thích ứng với sự thay đổi của thời tiết ngày càng diễn ra gay gắt, dự án đã triển khai nhiều hoạt động hướng đến cộng đồng và chính quyền địa phương nhằm hạn chế tác hại của hạn hán và xâm nhập mặn. Các hoạt động của dự án được tập trung vào hai phương diện chính đó là tuyên truyền nâng cao nhận thức, năng lực cho người dân và xây dựng các mô hình thử nghiệm thông qua ứng dụng tiến bộ khoa học kỹ thuật cho cộng đồng.

Xác định thế mạnh của công tác truyền thông trong việc nâng cao nhận thức cho người dân dự án đã tập trung đa dạng hóa các hoạt động giúp người dân nâng cao hiểu biến, trang bị kiến thức về biến đổi khí hậu. Dự án đã tổ chức các buổi nói chuyện, các lớp tập huấn, chi sẻ thông tin về biến đổi khí hậu nhằm giúp người dân tiếp cận và hiểu thông tin. Bên cạnh đó dự án cũng đã xây dựng ba pano, hai biển tường, phát hàng trăm tờ rơi, tài liệu cho các hộ dân tại nơi dự án triển khai. Từ chỗ còn xa lạ với khái niệm “biến đổi khí hậu” đến nay người dân đã cơ bản hiểu và nắm được những nội dung trọng tâm, giúp họ thấy biến đổi khí hậu không phải là xa lạ mà là những gì diễn ra sát với cuộc sống mình như nước biển dâng, xâm nhập mặn, mưa nắng lụt lội bất thường ... từ đó tạo cho mình một thế chủ động để ứng phó và thích ứng.

Từ chỗ nâng cao nhận thức, hiểu biết, dự án đã hướng dẫn các nhóm hộ tham gia xây dựng thử nghiệm các mô hình thích ứng với điều kiện của thời tiết thông qua chọn giống cây trồng, biện pháp canh tác tổng hợp, thu trữ nước mưa cấp nước sinh hoạt và các biện pháp sử dụng đất bền vững. Các mô hình thử nghiệm sản xuất thích ứng được triển khai gắn với bảo tồn phục hồi, phát triển cây bản địa, thử nghiệm một số giống mới, ngắn ngày chịu hạn, chịu mặn. Trong 3 năm, dự án đã đưa vào các loại giống lúa chịu hạn, chịu mặn, các giống đậu năng suất cao thích ứng với đất khô cằn, nghèo dinh dưỡng, nhiều loại rau màu và khôi phục, phát triển các cây bản địa như khoai môn sáp, cây mai vàng. Mô hình đã được triển khai tại 20 ruộng lúa và vườn hộ gia đình với sự theo dõi sát sao của cán bộ kỹ thuật, các hộ dân được hướng dẫn, tập huấn kỹ thuật sản xuất và phòng trừ sâu bệnh. Từ năng suất thực tế và kết quả khảo nghiệm, so sánh cùng với ý kiến của cộng đồng, bước đầu mô hình đã cho kết quả khả quan, được người dân đồng tình ủng hộ, chính quyền địa phương đánh giá cao. Ông Nguyễn Tiến Đèo, Giám đốc trung tâm Ứng dụng KH&KT huyện Kỳ Anh cho rằng tuy chưa được áp dụng trên toàn xã và cần thời gian để khẳng định nhưng mô hình dự án đã mở ra một hướng sản xuất hiệu quả nhờ áp dụng khoa học để thích ứng với đặc điểm khí hậu của địa phương.

Bên cạnh khó khăn về sản xuất, Kỳ Nam cũng là một xã thiếu nước sinh hoạt. Xã nằm ven dãy núi Hoành Sơn có địa hình khô cằn, nhiều đá ngầm cùng với việc hạn hán kéo dài do thời tiết khắc nghiệt đã khiến người dân nơi đây thiếu nước sinh hoạt trầm trọng. Theo khảo sát, toàn xã trước khi có dự án chỉ có một hệ thống cấp nước nhưng đã hỏng, nhiều thôn để có nước dùng hàng ngày các hộ dân nơi đây phải đi chở nước từ 2-3 km, mỗi năm phải chở nước sinh hoạt từ 3-6 tháng. Bên cạnh đó nguồn nước nhiễm mặn, mực nước ngầm thấp khiến nguồn nước khan hiếm đã làm người dân nơi đây khó khăn hơn. Để góp phần khắc phục khó khăn này cho người dân thôn Minh Huệ, dự án đã xây dựng mô hình thu trữ nước mưa nhằm giúp người dân nơi đây chủ động thích ứng, với phương châm người dân và dự án cùng làm, cùng chia sẻ. Mô hình đã được triển khai tại 17 hộ dân với 27 bể thu trữ nước mưa dung tích 10m3/ bể khắc phục cơ bản tình trạng khan hiếm nước sinh hoạt thiết yếu (ăn, uống) đem lại hiệu quả thiết thực được chính quyền và người dân đánh giá cao.

Người dân vui mừng vì có nước sạch.

Đặc biệt ngoài các mô hình trên, dự án đã xây dựng thành công mô hình cộng đồng bảo vệ, phát triển rừng phòng hộ với 27,2 ha rừng ngập mặn (UBND xã ra quyết định giao), trồng mới rừng ngập mặn bằng cây bản địa. Mô hình đã xây dựng được Quy ước bảo vệ rừng cộng đồng, thành lập Ban Quản lý, Tổ bảo vệ rừng của thôn được chính quyền địa phương chấp thuận và tuyên truyền sâu rộng trên toàn xã. Với hoạt động này, rừng ngập mặn đã được bảo vệ tốt hơn, tăng cường môi trường sinh thái, không xảy ra tình trạng chặt phá, đánh mìn và phá rừng mở đầm tôm như trước đây. Theo Hạt Kiểm lâm Kỳ Anh, đây được xem là mô hình giao rừng cho cộng đồng bảo vệ đầu tiên của tỉnh thực hiện theo tinh thần của chính sách giao, khoán rừng cho cộng đồng dân cư thôn, nhóm hộ và hộ gia đình quản lý bảo vệ theo Nghị định số 23/2006/NĐ-CP của Chính phủ.

Cuối tháng 8 năm 2013 tại xã Kỳ Nam, Liên hiệp các Hội KH&KT Hà Tĩnh đã tổ chức Hội nghị tổng kết dự án và bàn giao các mô hình cho địa phương quản lý, phhát triển. Phát biểu tại hội nghị, GS Nguyễn Văn Hiệu, thành viên Ban Chỉ đạo quốc gia GEF-SGP, cho biết: “Dự án đã thực hiện thành công các mục tiêu đề ra, xây dựng tốt các mô hình góp phần giúp cộng đồng thích ứng với biến đổi khí hậu. Ngoài một số tồn tại, khó khăn do dự án là mô hình thử nghiệm thì nhiều hoạt động rất thành công như mô hình cộng đồng bảo vệ rừng, mô hình thu trữ nước mưa... có đủ cơ sở để nhân rộng”. Ông cũng cho rằng để các hoạt động của dự án hoàn chỉnh cần phải có thời gian, trong khi đó chương trình tài trợ đã kết thúc vì thế sau khi kết thúc Liên hiệp hội cần lập đề xuất xin đầu tư pha 2 để làm rõ nét hơn kết quả của pha 1. Cũng tại hội nghị này lãnh đạo các sở ban, ngành đoàn thể của tỉnh, huyện và chính quyền địa phương đã ghi nhận những kết quả đạt được của dự án đồng thời đề nghị người dân hưởng lợi, chính quyền địa phương tiếp tục nhận bảo vệ và phát triển mô hình, đảm bảo tính bền vững của dự án.

Tuy không phải là một chương trình lớn nhưng những gì mà dự án làm được đã phần nào giúp những người dân nghèo nơi tận cùng phía Nam của Hà Tĩnh có cơ hội phát triển sản xuất, ổn định thu nhập, tăng sự hiểu biết của mình để chung tay góp phần cải thiện vấn đề nóng bỏng của toàn nhân loại.

Tác giả bài viết: THÁI SƠN

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Những tin mới hơn

Những tin cũ hơn

 

 VIDEO CLIP

 BẢN ĐỒ HÀ TĨNH

 Thư viện hình ảnh

  • Thường trực Tỉnh ủy làm việc với LHH Việt Nam

 Hỗ trợ trực tuyến

Liên Hiệp Hội

Name: Thái Sơn

 Thống kê truy cập

Đang truy cậpĐang truy cập : 65


Hôm nayHôm nay : 1051

Tháng hiện tạiTháng hiện tại : 18850

Tổng lượt truy cậpTổng lượt truy cập : 970428